انواع سکه طلای موجود در ایران، از قدیم تا امروز

از سکه‌های هخامنشی و ساسانی تا سکه‌های آزادی و امامی

اگر دنبال فهرستی جامع از انواع سکه طلای موجود در ایران، از قدیم تا امروز هستید، جای درستی آمده‌اید! در این مقاله قصد داریم در مورد سکه طلا در ایران، تاریخچه، انواع سکه های قدیمی، مشخصات فنی، قیمت و کاربردهای آن بگوییم. همچنین به شما روشی امن و آنلاین را برای خرید طلا معرفی می‌کنیم.

سکه طلا چیست؟

سکه طلا یک واحد پولی است که از طلا ساخته شده باشد. سکه طلا همیشه ارزش زیادی دارد و به‌عنوان واحدی برای مبادله، ذخیره ارزش یا سرمایه‌گذاری مورد استفاده قرار می‌گیرد.

تاریخچه سکه طلا در ایران

ایران یکی از اولین کشورهایی است که از سکه طلا به‌عنوان واحد پولی استفاده کرد. از دوره هخامنشیان تا امروز، بسیاری از سکه‌های طلایی با طرح‌ها و نشانه‌های مختلف در ایران ضرب و چاپ شده‌اند.

نمای بالا از ۷ سکه طلا از انواع سکه های قدیمی ایران بر پس‌زمینه آبی‌رنگ
برترین سکه‌های قدیمی ایران

انواع سکه طلای قدیمی در ایران

سکه‌های طلای قدیمی در ایران را می‌توان به سه دسته اصلی تقسیم کرد. این سکه‌ها هر کدام ویژگی‌ها و خصوصیات خاص خودشان را دارند.

  • سکه‌های طلای دوره هخامنشی
  • سکه‌های طلای دوره ساسانی
  • سکه‌های طلای دوره اسلامی

سکه‌های طلای دوره هخامنشی

سکه‌های طلای دوره هخامنشی از اولین سکه‌های قدیمی ایران هستند که در زمان هخامنشیان ضرب شدند. این سکه‌ها به نام «دریک» شناخته می‌شوند و از سال ۵۴۵ پیش از میلاد تا سال ۳۳۰ پیش از میلاد در ایران و سایر مناطق تحت حکومت هخامنشیان به‌عنوان واحد پولی رایج بودند.

نمای بالا از روی سکه دریک متعلق به زمان داریوش اول که در بالای آن تصویر پشت و روی سکه طلا و نقره هخامنشی قرار دارد.
سکه‌های دریک با خلوص طلای ۹۵.۸۳ درصد ضرب می‌شدند.

سکه‌های طلای دوره ساسانی

سکه‌های طلای دوره ساسانی از سال ۲۲۴ تا ۶۵۱ میلادی در ایران و برخی از کشورهای همسایه ضرب شده‌اند. این سکه‌ها به نام «دینار» شناخته می‌شوند. این سکه‌ها معمولاً دارای تصویر سر و شانه پادشاهان ساسانی و نشانه‌های دینی و فرهنگی آنها هستند.

نمای پشت و روی یک سکه طلای دوران ساسانی که در یک طرف عکس پادشاه و در طرف دیگر نشانه‌ای از فرهنگ آن زمان را به تصویر کشیدند.
عکس سکه طلا در دوران ساسانی

سکه‌های طلای دوره اسلامی

سکه‌های طلای دوره اسلامی از سال ۶۵۱ میلادی تا امروز در ایران و بسیاری از کشورهای اسلامی ضرب شده‌اند. این سکه‌ها به نام «درهم» یا «دینار» شناخته می‌شوند. این سکه‌ها معمولاً دارای تصویر حاکم وقت، نشانه‌های دینی و فرهنگی، نام خداوند و پیامبر اسلام و تاریخ ضرب سکه هستند.

سکه طلا مختلف موجود در بازار ایرن

گرانترین سکه های قدیمی ایران

اگر جزو افرادی هستید که روی کلکسیونی از سکه‌های آنتیک و قدیمی گران سرمایه‌گذاری کردید، خواندن این قسمت از مقاله برایتان جذاب‌ خواهد بود. گران‌ترین سکه های قدیمی ایران مربوط به سکه‌هایی بوده که قدمت تاریخی خاص دارند و بسیار کمیاب هستند. میان فهرست کامل سکه های ایران، سکه‌های زرین دریک هخامنشی جزو گران‌ترین سکه‌های تاریخ است که برای اولین بار در زمان داریوش ضرب شد.

به دلیل ارزش بالای این سکه حتی در آن دوره، میان مردم رواج کمتری داشت. پس از هخامنشیان نیز اثری از این سکه‌ در دوره‌های بعدی به چشم نخورد. به عقیده کارشناسان، سکه‌های زرین منتسب به هخامنشیان که پس دوره هخامنشیان ضرب شد، جعلی بودند و ویژگی سکه اصل دیریک داریوش را نداشتند. برخی از سکه‌های طلای دریک، در حراج‌های بین‌المللی به قیمت‌ نجومی به فروش رسیدند. برای مثال، در سال ۲۰۱۸، یک سکه دریک طلا به ارزش چند میلیون دلار فروخته شد و رکورد گران‌ترین سکه ایرانی قدیمی را به خود اختصاص داد.

نمای روبه‌رو از پشت و روی سکه طلای قدیمی دریک با نقش کماندار هخامنشی
عکس سکه طلا دریک با نقش کماندار هخامنشی از گران‌ترین سکه‌ های قدیمی ایران

سکه های قدیمی با ارزش

برخی از سکه های قدیمی ایران اگرچه شاید از نظر قیمت، رکورد سکه‌هایی مثل دریک را نزدند اما ارزش تاریخی و هنری بالایی دارند. برخی سکه‌ها نیز یادآور عجیب‌ترین و پرهزینه‌ترین جشن‌های تاریخ هستند. مانند سکه‌ای که متعلق به جشن دو هزار و پانصد سالگی تأسیس حکومت شاهنشاهی توسط محمدرضا پهلوی برگزار شد. برای این بزرگداشت ۹ سکه نقره و طلا ضرب شد که امروز از ارزش تاریخی و مادی بالایی برخوردار است. برخی از انواع سکه های قدیمی باارزش شامل موارد زیر است:

سکه ۲۰۰۰ ریالی دوران پهلوی

سکه ۲۰۰۰ ریالی با تیراژ ۹۸۰۵ نسخه،  تصویری از  دو  چهره  کنار  هم  محمدرضا شاه پهلوی  و  همسرش  فرح  پهلوی  را  نشان می‌دهد.

نمای روبه‌رو از پشت و روی سکه ۲۰ ریالی که تصویر محمدرضا پهلوی و همسرش فرح پهلوی است و در روی دیگر آن نقش شیر و خورشید به‌چشم می‌خورد.
عکس سکه طلا ۲۰۰۰ ریالی پهلوی از سکه‌های باارزش و قدیمی ایران

سکه ۱۰۰۰ ریالی دوران پهلوی

سکه ۱۰۰۰ ریالی با دو طرح مختلف و تیراژ کل ۱۰ هزار نسخه، ویرانه‌های کاخ داریوش را به تصویر می‌کشد. در ادامه، با سکه‌های باارزش دوره پهلوی بیشتر آشنا خواهید شد.

نمای پشت و روی سکه ۱۰۰۰ ریالی زمان پهلوی که در یک طرف تصویری از تخت جمشید و طرف دیگر علامت شیر و خورشید قرار دارد.
عکس سکه طلا ۱۰۰۰ ریالی دوران پهلوی

انواع سکه طلای مدرن در ایران

سکه‌های طلای مدرن در ایران را می‌توان به سه دسته اصلی تقسیم کرد: سکه‌های طلای امامی، سکه‌های طلای آزادی و سکه‌های طلای نیم و ربع.

سکه‌های طلای پهلوی

این سری از انواع سکه های قدیمی، متعلق به زمان پهلوی است. این سکه‌ها در انواع مختلفی از جمله یک پهلوی، دو پهلوی، پنج پهلوی و ۲۵ پهلوی ضرب می‌شدند.

نمایی از پشت و روی سکه پنج پهلوی که در یک سمت تصویر نیم‌رخ محمدرضا شاه پهلوی و در سمت دیگر علامت شیر و خورشید قرار دارد.
عکس سکه طلای پنج پهلوی

سکه‌های طلای امامی

به سکه‌هایی که پس از پیروزی انقلاب و از سال ۱۳۷۰ به بعد ضرب شدند، سکه‌های امامی هستند. در یک طرف این سکه‌ های طلای ایران، تصویر امام خمینی قرار دارد.

نمای پشت و روی سکه امامی که در یک طرف عکس امام خمینی با سال ضرب ۱۳۸۶ و در طرف دیگر تصویر حرم امام رضا ضرب شده است.
عکس سکه طلا امامی

سکه‌های طلای آزادی

این نوع سکه در فهرست کامل سکه های ایران متعلق به سکه‌هایی است که از سال ۱۳۵۸ تا ۱۳۷۰ شدند. در یک طرف آن نمایی از حرم امام رضا و نام بانک مرکزی نقش بسته است و در طرف دیگر نمایی از پنج تکرار نام حضرت علی همراه با عبارت «بانک ملی ایران» مشاهده می‌کنید.

نمای روبه‌رو از پشت‌ و روی سکه بهار آزادی با نقشی از حرم امام رضا در یک طرف سکه و تکرار نام حضرت علی در روی دیگر آن
عکس سکه طلا بهار آزادی

سکه‌های طلای نیم و ربع

سکه‌های طلای نیم و ربع از سال ۱۳۵۸ شمسی تا امروز در ایران ضرب شده‌اند. این سکه‌ها به نام سکه‌های کوچک نیز شناخته می‌شوند و از سکه‌های طلایی با وزن کمتر از یک سکه کامل برخوردارند. این سکه‌ها دارای تصویر سکه امامی هستند. 

طرحنوع سکهعیاروزن
تصویر رضاشاه یا محمدرضا شاه پهلوی و نشانه‌های ملی و فرهنگی ایرانامامی۹۹.۹ درصد۸.۱۳ گرم
تصویر امام خمینی و نشانه‌های انقلاب اسلامی و جمهوری اسلامی ایرانآزادی۹۰ درصد۸.۱۳ گرم
تصویر امام خمینی و نشانه‌های انقلاب اسلامی و جمهوری اسلامی ایراننیم۹۰ درصد۴.۶ گرم
تصویر امام خمینی و نشانه‌های انقلاب اسلامی و جمهوری اسلامی ایرانربع۹۰ درصد۲.۳ گرم
انواع سکه طلا در ایران

مشخصات فنی سکه طلا در ایران

سکه طلا در ایران دارای سه مشخصه فنی اصلی است: عیار، وزن و طرح. این مشخصات فنی تأثیر مستقیم بر کیفیت، ارزش و زیبایی سکه طلا دارند.

عیار سکه طلا

عیار سکه طلا نشان‌دهنده درصد طلا در ترکیب سکه است. هر چه عیار سکه طلا بالاتر باشد، سکه طلا خالص‌تر و ارزشمندتر است. عیار سکه طلا در ایران معمولاً بین ۹۰ تا ۹۹.۹ درصد متغیر است. 

برای مثال، سکه طلای آزادی دارای عیار ۹۰ درصد است، یعنی از هر ۱۰۰ گرم سکه، ۹۰ گرم طلا و ۱۰ گرم سایر فلزات است. اما سکه طلای امامی دارای عیار ۹۹.۹ درصد است، یعنی تقریباً تمام سکه از طلای خالص تشکیل شده است. این تفاوت در عیار باعث می‌شود که سکه طلای امامی ارزش بیشتری نسبت به سکه طلای آزادی داشته باشد.

وزن سکه طلا

وزن سکه طلا نشان‌دهنده مقدار طلا در سکه است. هر چه وزن سکه طلا بیشتر باشد، سکه طلا سنگین‌تر و گران‌تر است. وزن سکه طلا در ایران معمولاً بین ۴.۶ تا ۸.۱۳ گرم متغیر است. برای مثال، سکه طلای کامل دارای وزن ۸.۱۳ گرم است، اما سکه طلای نیم و ربع دارای وزن ۴.۶ و ۲.۳ گرم هستند. این تفاوت در وزن باعث می‌شود که سکه طلای کامل ارزش بیشتری نسبت به سکه‌های نیم و ربع داشته باشد.

طرح سکه طلا

طرح سکه طلا نشان‌دهنده شکل و زیبایی سکه است. هر چه طرح سکه طلا زیباتر و منحصربه‌فردتر باشد، سکه طلا مورد توجه بیشتری قرار می‌گیرد. طرح سکه طلا در ایران معمولاً بین قدیمی و جدید متغیر است. برای مثال، سکه طلای امامی دارای طرح قدیمی است، یعنی تصویر شاهان پهلوی و نشانه‌های ملی و فرهنگی ایران را نشان می‌دهد اما سکه طلای آزادی دارای طرح جدید است، یعنی تصویر امام خمینی و نشانه‌های انقلاب اسلامی و جمهوری اسلامی ایران را نشان می‌دهد. این تفاوت در طرح باعث می‌شود که سکه‌های طلای مختلف برای افراد مختلف جذابیت داشته باشند.

دست دو نفر آقا که در یکی از آنها مقداری ریال و روی میز روبه روی آنها سکه طلا قرار دارد

قیمت سکه طلا در ایران

قیمت سکه طلا در ایران تحت‌تأثیر عوامل مختلفی قرار می‌گیرد که در ادامه به آنها اشاره می‌کنیم.

عوامل تأثیرگذار بر قیمت سکه طلا

عوامل تأثیرگذار بر قیمت سکه طلا را می‌توان به دو دسته کلی تقسیم کرد: عوامل بین‌المللی و عوامل داخلی. عوامل بین‌المللی شامل قیمت جهانی طلا، نرخ ارز، تقاضا و عرضه بازار جهانی، رویدادها و اخبار سیاسی و اقتصادی جهان هستند. عوامل داخلی شامل تورم، نرخ سود، تقاضا و عرضه بازار داخلی، رویدادها و اخبار سیاسی و اقتصادی داخلی، سیاست‌های دولتی و بانک مرکزی هستند. این عوامل با هم تعامل دارند و می‌توانند قیمت سکه طلا را افزایش یا کاهش دهند.

عامل تأثیرگذارتوضیح
قیمت جهانی طلاقیمت طلا در بازارهای جهانی، بر اساس عرضه و تقاضا تعیین می‌شود.
نرخ ارزنوسانات نرخ ارز، قیمت طلا را در ایران تحت‌تأثیر قرار می‌دهد.
تقاضا و عرضه بازارافزایش تقاضا برای سکه طلا، قیمت آن را افزایش می‌دهد و کاهش تقاضا، قیمت آن را کاهش می‌دهد.
رویدادها و اخبار سیاسی و اقتصادیرویدادها و اخبار سیاسی و اقتصادی، می‌توانند بر قیمت سکه طلا تأثیر بگذارند.
عوامل تأثیرگذار در قیمت سکه طلا

نحوه محاسبه قیمت سکه طلا

نحوه محاسبه قیمت سکه طلا به‌صورت زیر است:

قیمت سکه طلا = (قیمت جهانی طلا × نرخ ارز × وزن سکه طلا × عیار سکه طلا) + حاشیه سود + هزینه‌های جانبی

در این فرمول، قیمت جهانی طلا به دلار، نرخ ارز به ریال، وزن سکه طلا به گرم، عیار سکه طلا به درصد و حاشیه سود و هزینه‌های جانبی به ریال محاسبه می‌شوند. حاشیه سود و هزینه‌های جانبی شامل هزینه‌های حمل‌ونقل، بیمه، بازاریابی، نگهداری و مالیات هستند.

روش‌های خرید و فروش سکه طلا

روش‌های خرید و فروش سکه طلا را می‌توان به دو دسته کلی تقسیم کرد: روش‌های رسمی و روش‌های غیررسمی. روش‌های رسمی شامل خریدوفروش سکه طلا از طریق بانک‌ها، صرافی‌ها، بورس اوراق بهادار، بورس کالا و سایت‌های مجاز هستند. روش‌های غیر رسمی شامل خرید و فروش سکه طلا از طریق بازار سنتی، فروشندگان خصوصی، آگهی‌های اینترنتی و شبکه‌های اجتماعی هستند.

کاربردهای سکه طلا در ایران

سکه طلا در ایران دارای کاربردهای مختلفی است که می‌توان به سه دسته کلی تقسیم کرد: 

  • سکه طلا برای سرمایه‌گذاری
  • سکه طلا برای هدیه
  • سکه طلا برای مهریه

نتیجه‌گیری درباره سکه طلا در ایران

در این مقاله به شما در مورد انواع سکه طلای موجود در ایران، از قدیم تا امروز گفتم. همچنین در مورد مشخصات فنی، قیمت و کاربردهای سکه طلا در ایران توضیح دادم. امیدوارم با خواندن این مقاله، اطلاعات مفید و جالبی از فهرست کامل سکه های ایران کسب کرده باشید و بتوانید بهترین تصمیم را برای خرید یا فروش سکه طلا بگیرید.

پیشنهادها و توصیه‌هایی برای خریداران و فروشندگان سکه طلا

  • از قیمت روز آگاه باشید: قبل از خرید یا فروش سکه طلا، از قیمت روز آن اطلاع پیدا کنید و با چند منبع مختلف مقایسه کنید.
  • از مشخصات سکه طلا مطمئن شوید: قبل از خرید یا فروش سکه طلا، از عیار، وزن و طرح آن اطمینان حاصل کنید و با چند نمونه مختلف مقایسه کنید.
  • از محل خرید یا فروش انتخابی اطمینان حاصل کنید: قبل از خرید یا فروش سکه طلا، از اصالت و کیفیت آن اطمینان حاصل کنید و از محل‌های معتبر و مجاز خریداری یا فروش کنید. 
  • از هزینه‌های جانبی آگاه باشید: قبل از خرید یا فروش سکه طلا، از هزینه‌های جانبی، هزینه حمل‌ونقل، نگهداری و مالیات و عوارض آن اطلاع پیدا کنید. برخی از هزینه‌های جانبی که ممکن است با خرید یا فروش سکه طلا مواجه شوید عبارت‌اند از:

اینها فقط برخی از هزینه‌های جانبی هستند که ممکن است با خرید یا فروش سکه طلا مواجه شوید. باتوجه‌به تغییر گاه‌به‌گاه قوانین و شرایط خرید و فروش طلا در ایران، بهتر است با متخصصان و مشاوران مربوطه مشورت کنید و از منابع معتبر و به‌روز استفاده کنید.

پرسش‌وپاسخ درباره سکه طلا در ایران

  • سکه طلا چگونه ساخته می‌شود؟ سکه طلا با ذوب کردن طلا و ریختن آن در قالب‌های مخصوص ساخته می‌شود. سپس سکه طلا با استفاده از ماشین‌های سکه زنی، دارای طرح و نوشته موردنظر می‌شود.
  • سکه طلا چگونه نگهداری می‌شود؟ سکه طلا باید در محل‌های امن، خشک و تاریک نگهداری شود. سکه طلا نباید با مواد شیمیایی، حرارت، رطوبت و نور مستقیم خورشید تماس داشته باشد. سکه طلا باید در جعبه‌های مخصوص یا کیف‌های پلاستیکی قرار گیرد و از خراشیدن و ضربه خوردن جلوگیری شود.
  • سکه طلا چگونه ارزیابی می‌شود؟ سکه طلا با استفاده از روش‌های مختلفی ارزیابی می‌شود. برخی از این روش‌ها عبارت‌اند از: اندازه‌گیری وزن و عیار سکه طلا، بررسی طرح و نوشته سکه طلا، انجام آزمایش‌های شیمیایی و فیزیکی بر روی سکه طلا و مقایسه قیمت سکه طلا با بازار.
  • سکه طلا چگونه خریده یا فروخته می‌شود؟ سکه طلا با استفاده از روش‌های مختلفی خریده یا فروخته می‌شود. برخی از این روش‌ها عبارت‌اند از: بانک‌ها، صرافی‌ها، بورس و سایت‌های مجاز، بازار سنتی، فروشندگان خصوصی، آگهی‌های اینترنتی و شبکه‌های اجتماعی و حراج سکه طلا.
  • سکه طلا چه مزایا و معایبی دارد؟ سکه طلا دارای مزایا و معایبی است که بستگی به کاربرد و نوع آن دارد. برخی از مزایای سکه طلا عبارت‌اند از: ارزش بالا، قابلیت نگهداری آسان، قابلیت تبدیل به پول نقد، مقاومت در برابر تورم و نوسانات بازار، اعتبار بین‌المللی و جذابیت و زیبایی. برخی از معایب سکه طلا عبارت‌اند از: قیمت نامعلوم، ریسک دزدی و سرقت، هزینه‌های جانبی، مالیات و عوارض، نیاز به بازار مناسب و اطلاعات کافی.

آیا این مطلب مفید بود؟

برای امتیازدهی بر روی ستاره‌ها کلیک کنید

امتیاز میانگین 3.4 / 5. تعداد امتیازات: 5

هنوز امتیازی ثبت نشده؛ اولین باشید!

کارشناس اقتصادی

محدثه مرادی، نویسنده محتوای تخصصی در حوزه سرمایه گذاری طلا و بازارهای سرمایه دیگر در میلی است. محدثه مرادی کارشناسی مهندسی پزشکی خوانده. به هنر تا حدی علاقه دارد و سیاه قلم کار میکند و سه تار مینوازد. محدثه عضو تیم ملی موی تای ایران است و جدای تولید محتوا و دیجیتال مارکتینگ، مربی کیک بوکس و موی تای نیز هست. محدثه عاشق سفر، موتورر، و طبیعت بکر است و به همین سبب در زمینه های ورزشی، سرمایه گذاری و طلا، تکنولوژی و توسعه فردی دارای مهارت نویسندگی است.محدثه مرادی به بلاگ پست نویسی در حوزه خرید و فروش طلا و نگهداری آن علاقه دارد. محدثه مرادی اهل مطالعه نیز هست و از تاثیر گذارترین کتاب هایی که خوانده، کتاب جز از کل، زندگی خود را دوباره بیافرینید، موضوعات فلسفی و توسعه فردی و روانشناسی و زندگینامه را توصیه می‌کند.
اشتراک در
اطلاع از
guest

0 دیدگاه
بازخورد (Feedback) های اینلاین
مشاهده همه دیدگاه ها
مطالب مرتبط
دکمه بازگشت به بالا
0
سوالات خود دربارۀ طلا را اینجا بپرسیدx